RISKYZ-2026-00075Yapay ZekâOtomatik Reklam ve Hedefleme Sistemlerinin, Dolandırıcılık İçeriklerini Tespit Etmesine Rağmen Müdahaleyi Sınırlayarak Büyük Ölçekli Gelir Üretimine İmkân Tanıdığı İddia Edilmektedir
Meta’nın otomatik reklam ve hedefleme sistemlerinin, dolandırıcılık içeriklerinden yüksek gelir elde edilmesine imkân tanıdığı ve bu durumun bilinçli şekilde yeterince engellenmediği iddia edilmektedir.
Olay
Meta’nın iç belgelerine göre, şirketin otomatik reklam ve hedefleme sistemlerinin büyük ölçekli dolandırıcılık faaliyetlerinden gelir elde edilmesine olanak sağladığı bildirilmektedir. 2021–2025 dönemine ait belgelere göre, Facebook, Instagram ve WhatsApp platformlarında kullanıcıların günlük yaklaşık 15 milyar sahte reklamla karşılaştığı ve bu içeriklerin Meta’ya yıllık yaklaşık 7 milyar dolar gelir sağladığı ifade edilmektedir. Şirketin sistemleri bu reklam verenleri şüpheli olarak işaretlemesine rağmen, doğrudan kaldırmak yerine “cezalı teklif” (penalty bid) uygulayarak daha yüksek ücretlendirme yaptığı iddia edilmiştir. Meta’nın kendi analizlerine göre, platformlarının ABD’deki dolandırıcılıkların üçte birine ve Birleşik Krallık’taki ödeme temelli dolandırıcılık kayıplarının %54’üne aracılık ettiği belirtilmiştir. Ayrıca şirketin, dolandırıcılık kaynaklı gelir ile karşılaşabileceği düzenleyici cezalar arasında maliyet-fayda hesabı yaptığı ve olası 1 milyar dolarlık cezaya karşılık 7 milyar dolarlık gelirin daha avantajlı görüldüğü ifade edilmiştir. Şirket içinde, dolandırıcılıkla mücadele ekiplerinin müdahalelerinin reklam gelirini en fazla %0,15 oranında azaltacak şekilde sınırlandırıldığı; bazı yüksek değerli hesapların kaldırılmadan önce yüzlerce ihlal gerçekleştirebildiği iddia edilmiştir. Haftalık yaklaşık 100.000 geçerli dolandırıcılık bildiriminin %96’sının işleme alınmadığı da raporda yer almaktadır. Ayrıca, dolandırıcılık reklamlarına tıklayan kullanıcıların algoritmalar tarafından benzer içeriklerle yeniden hedeflendiği ve bu durumun zararı büyüttüğü belirtilmiştir.
Kaynaklar & Kanıtlar
Akademik Atıf
@misc{riskyz_2026_00075,
author = {RiskYZ},
title = {{RISKYZ-2026-00075: Otomatik Reklam ve Hedefleme Sistemlerinin, Dolandırıcılık İçeriklerini Tespit Etmesine Rağmen Müdahaleyi Sınırlayarak Büyük Ölçekli Gelir Üretimine İmkân Tanıdığı İddia Edilmektedir}},
year = {2026},
howpublished = {\url{https://riskyz.org/cases/RISKYZ-2026-00075}},
note = {RiskYZ Vaka Kütüphanesi}
}